Nhận biết sớm dấu hiệu trẻ bị viêm phổi để trẻ không gặp nguy hiểm!

 Dược sĩ Khánh Linh
 PGS.TS Đinh Ngọc Sỹ
Viêm phổi ở trẻ là một căn bệnh có thể chữa khỏi, nhưng có nguy cơ gây nhiều biến chứng. Vì thế, Ba mẹ cần nhận biết sớm các triệu chứng viêm phổi ở trẻ để nhanh chóng đưa trẻ đi khám và điều trị kịp thời.

1. Tổng quan triệu chứng viêm phổi ở trẻ

Nếu trẻ bị viêm phổi, các dấu hiệu và triệu chứng viêm phổi mà con bạn gặp phải sẽ phụ thuộc vào:

Chi tiết hơn về đặc điểm triệu chứng viêm phổi ở trẻ theo các điều kiện này sẽ được đề cập ở phần 2. Còn bây giờ, bài viết sẽ cho bạn một cái nhìn tổng quan về cách nhận biết viêm phổi ở trẻ em.

Các dấu hiệu biểu hiện bệnh viêm phổi ở trẻ thường gặp là:

  • Ho.
  • Thở nhanh.

dau-hieu-viem-phoi-o-tre

Sốt - Dấu hiệu của trẻ bị viêm phổi

Con bạn cũng có thể có dấu hiệu cho thấy chúng khó thở, bao gồm:

  • Phập phồng ở cánh mũi.
  • Khò khè khi thở ra.
  • Sử dụng cơ bụng và cổ của trẻ khi thở.

Các dấu hiệu và triệu chứng khác của viêm phổi có thể bao gồm:

  • Mệt mỏi.
  • Bồn chồn.
  • Cáu gắt.
  • Biếng ăn.
  • Sốt.
  • Đau đầu.
  • Lờ đờ, hoặc buồn ngủ.

Đôi khi một đứa trẻ bị viêm phổi sẽ bị đau bụng, buồn nôn và nôn, đặc biệt là sau khi ho.

Đau ngực cũng có thể xảy ra ở trẻ em, mặc dù triệu chứng viêm phổi này thường phổ biến hơn ở người lớn.

2. Chi tiết các dấu hiệu biểu hiện trẻ bị viêm phổi

Một đứa trẻ có thể bị ho, đờm, thở nhanh, khó thở hay thở khò khè, nhưng có thể không phải là viêm phổi mà bởi các bệnh lý hô hấp khác như viêm phế quản, hen suyễn,...

Do đó, một cái nhìn chi tiết về đặc điểm của các triệu chứng viêm phổi điển hình của trẻ sẽ cho bạn cách nhận biết trẻ bị viêm phổi dễ dàng hơn.

2.1. Ho

Ho nhiều là một biểu hiện thường thấy ở trẻ bị viêm phổi.

Sở dĩ trẻ bị viêm phổi ho là do các tác nhân gây viêm, khu trú tại phế quản, tạo ổ viêm, làm cho niêm mạc phổi bị phù nề và xuất tiết, gây phản xạ ho.

Ban đầu trẻ có ho khan, tuy nhiên với một số trẻ nhỏ hoặc yếu không có ho hoặc ho ít.

Những theo dõi về lâm sàng cho thấy, viêm phổi ho nhiều có thể gây nôn thứ phát, ho nhiều có thể ảnh hưởng đến sức khỏe, giấc ngủ và khả năng ăn uống của trẻ.

Tuy vậy, nếu trẻ bị viêm phổi ho ra máu, là một tình trạng bất thường rất nguy hiểm. Ho ra máu thực chất là tình trạng khạc ra máu khi trẻ gắng sức ho, máu thường màu đỏ tươi, có bọt, đồng thời kèm các biểu hiệu triệu chứng như đau ngực, nóng rát sau xương ức khi hít thở và ngứa ran cổ họng.

Khi trẻ có biểu hiện ho ra máu thì điều cần làm ngày là đưa trẻ đến viện để có điều trị viêm phổi kịp thời

2.2. Thở nhanh

Cũng như ho, thở nhanh là triệu chứng đặc trưng của viêm phổi.

Dấu hiệu thở nhanh là một phản ứng bù trừ, nhịp thở trẻ phải thở nhanh do dung lượng mỗi lần thở giảm. Dẫu vậy, việc tăng nhịp thở này không thể tăng mãi.

  • Trẻ nhỏ hơn 2 tháng tuổi: nhịp thở ≥ 60 lần/phút.
  • Trẻ 2 tháng -1 tuổi: nhịp thở ≥ 50 lần/phút.
  • Trẻ 1-5 tuổi: nhịp thở ≥ 40 lần/phút.

Do đó, nếu nghi ngờ trẻ bị viêm phổi, bạn hãy đếm nhịp thở của trẻ trong một phút. Và cần chú ý rằng, nhịp thở nên được đếm khi trẻ nằm yên hoặc ngủ vì khi trẻ khóc, sợ hãi, hay bị kích thích sẽ làm tăng nhịp thở của trẻ

2.3. Khó thở, thở khò khè

Trẻ viêm phổi thở khò khè biểu hiện của tình trạng khó thở khi viêm nhiễm xảy ra trong nhu mô phổi gây tắc nghẽn đường thở.

Tiếng thở nghe khò khứ, rít kèm theo dấu hiệu thở nhanh, rút lõm lồng ngực là biểu hiện trẻ bị viêm phổi nặng.

Tuy nhiên, dấu hiệu này cũng thường nhầm lẫn với nguyên nhân trẻ có nhiều đờm trong cổ họng, mũi khi bé bị viêm họng, viêm mũi, viêm VA thông thường.

Cán bộ y tế có chuyên môn sẽ phân biệt được dấu hiệu khó thở, trẻ bị khò khè ở trẻ viêm phổi và những bệnh viêm hô hấp khác. Vì vậy, khi nghi ngờ bé bị viêm phổi hãy nhờ sự trợ giúp của y bác sĩ để được chẩn đoán chính xác nhất nhé.

2.4. Rút lõm lồng ngực

Đây là triệu chứng của trẻ bị viêm phổi nặng. Bạn sẽ thấy khoảng 1/3 dưới của lồng ngực trẻ lõm khi hít vào còn phần ngực trên và bụng nhô lên.

Một lưu ý là lồng ngực của trẻ sơ sinh dưới 2 tháng tuổi còn mềm nên đôi khi thở bình thường cũng có thể thấy hiện tượng co rút lõm nhẹ. Vì vậy, khi có co rút lõm lồng ngực rõ, sâu thì mới có giá trị chẩn đoán viêm phổi.

2.5. Sốt

Sốt là dấu hiệu của nhiễm khuẩn, gặp ở rất nhiều bệnh lý. Tùy vào từng nguyên nhân gây bệnh mà trẻ sẽ sốt cao hay sốt nhẹ thậm chí không sốt.

Viêm phổi ở trẻ nhỏ ban đầu thường không sốt hoặc sốt nhẹ. Sau đó, bệnh có thể diễn biến nặng và chuyển biến rất nhanh, bé sốt cao trên 38,5 độ. Vì thế, không ít cha mẹ chủ quan, không thấy bé sốt mà dẫn đến suy hô hấp.

Nhưng thông thường, bé bị viêm phổi thường sốt nhẹ kèm theo các triệu chứng đau họng, sổ mũi.

  • Nếu sốt cao kèm run lạnh thì có thể nhiều khả năng là viêm phổi do vi khuẩn gây nên.
  • Nếu sốt dưới 390C, nhưng khó hạ, kéo dài thì nhiều khả năng là viêm phổi do virus.

Khi thấy bé hơi nóng đầu, mẹ cần theo dõi thân nhiệt trẻ liên tục và có chăm sóc trẻ viêm phổi thích hợp. Đếm nhịp thở bé khi ngủ để đưa con đến bệnh viện kịp thời khi thấy bé sốt cao hoăc thở nhanh để được chẩn đoán viêm phổi ở trẻ.

2.6. Một số dấu hiệu khác

Ngoài những dấu hiệu cơ bản kể trên, trẻ có thể có một số dấu hiệu khác như phập phồng cánh mũi, thở rên, thở khò khè, thở rít, co rút lồng ngực, quấy khóc, biếng ăn, lười bú, tím tái. Khi đó bé đã bị viêm phổi nặng.

Các triệu chứng khác đi kèm: Trẻ có thể có viêm cơ, mụn nhọt trên da, viêm xương, viêm tai giữa, viêm Amidan, viêm thanh nhiệt, viêm màng ngoài tim …

3. Triệu chứng viêm phổi ở trẻ theo nguyên nhân gây bệnh

Về cơ bạn, bạn có thể nhận biết đứa trẻ của bạn có thể đã bị bệnh viêm phổi thông qua các triệu chứng điển hình ở trên.

Tuy nhiên, tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh viêm phổi cho trẻ mà sẽ có sự khác nhau về mức độ xuất hiện và sự trầm trọng của các triệu chứng đó.

Xác định được chính xác tác nhân gây bệnh sẽ quyết định phương pháp điều trị viêm phổi cho trẻ. Tất nhiên là bạn không thể chẩn đoán chính xác nguyên nhân thông qua các triệu chứng này, nó chỉ là yếu tố góp phần quan trọng trong chẩn đoán.

3.1. Viêm phổi di vi khuẩn

Nếu vi khuẩn là nguyên nhân gây ra bệnh viêm phổi cho đứa trẻ của bạn, thì các triệu chứng bắt đầu sẽ có xu hướng xảy ra đột ngột hơn, bao gồm:

  • Ho có đờm.
  • Nôn hoặc tiêu chảy.
  • Ăn mất ngon.
  • Mệt mỏi.
  • Sốt.

3.2. Viêm phổi do vi rút

Trẻ bị viêm phổi do vi rút cũng có các triệu chứng ban đầu giống như các triệu chứng viêm phổi do vi khuẩn.

Nhưng với viêm phổi do vi rút, các triệu chứng hô hấp ấy sẽ xảy ra chậm hơn. Tuy nhiên, trẻ có thể khò khè nhiều và ho có thể trở nên tồi tệ hơn.

Những đứa trẻ bị viêm phổi do vi rút cũng có nguy cơ cao mắc bệnh viêm phổi do vi khuẩn, khi đó có thể gọi là viêm phổi bội nhiễm.

4. Biểu hiện của bệnh viêm phổi theo độ tuổi của trẻ

Viêm phổi có xu hướng biểu hiện trầm trọng hơn ở những đứa trẻ nhỏ.

4.1. Viêm phổi ở trẻ sơ sinh

Ở trẻ sơ sinh và trẻ dưới 1 tuổi, bạn cần chú ý đến các dấu hiệu biểu hiện bệnh viêm phổi sau:

  • Khó thở, thở khò khè.
  • Các cơ dưới ngực của trẻ di chuyển có vẻ như trẻ đang thở bằng bụng.
  • Thở nhanh.
  • Ngưng thở.
  • Không có tã ướt trong 12 giờ liền.
  • Không ăn uống ngon miệng như bình thường.
  • Sốt hoặc nhiệt độ cơ thể trẻ lên xuống rất nhiều.
  • Cáu kỉnh, ngủ không ngon.
  • Có màu xanh ở bên trong môi hoặc dưới lưỡi.

Cũng như các triệu chứng trên, trẻ trên 1 tháng tuổi cũng có thể:

  • Ho nhiều.
  • Khó thở và co rút các cơ dưới ngực khi trẻ thở.
  • Tiếng thở to, thở phát ra âm thanh khò khè.

4.2. Viêm phổi ở trẻ mới biết đi và trẻ lớn

Những đứa trẻ lớn hơn bị viêm phổi sẽ có các triệu chứng giống như trẻ sơ sinh.

Tuy nhiên, cũng có thể có thêm các dấu hiệu để tìm ra viêm phổi bởi khi này trẻ có thể bày tỏ được các dấu hiệu bất thường của bản thân, chẳng hạn như:

  • Phàn nàn về đau tức ở ngực hoặc bụng của trẻ.
  • Từ chối ăn hoặc uống.
  • Nôn sau khi ho.

5. Các dấu hiệu nào nên đưa trẻ đi khám viêm phổi?

Khi đứa trẻ của bạn có bất kỳ biểu hiện bất thường nào đều cần được đưa đến bệnh viện để được khám, chẩn đoán và điều trị viêm phổi trẻ em kịp thời. 

Tuy nhiên, nếu các dấu hiệu trở nên trầm trọng hơn, bạn cần Ngay Lập Tức cho trẻ đi khám viêm phổi.

Các triệu chứng này bao gồm: 

  • Khó thở hoặc thở quá nhanh.
  • Có màu hơi xanh hoặc xám ở móng tay hoặc môi
  • Bị sốt 102 ° F (38,9 ° C), hoặc trên 100,4 ° F (38 ° C) ở trẻ nhỏ dưới 6 tháng tuổi.

Các triệu chứng viêm phổi ở trẻ thường chuyển biến nhanh nhất là viêm phổi xảy ra ở trẻ sơ sinh. Viêm phổi ở trẻ dưới 5 tuổi cũng thường xuyên mắc phải. Vì thế, cha mẹ hãy nắm rõ những dấu hiệu viêm phổi thường gặp để theo dõi con yêu tốt nhất nhé!

NHÌN CHUNG: Đứa trẻ nào gần như cũng lớn lên và trải qua các triệu chứng ho đờm, sôt, sổ mũi, thở khò khè "Ít - Nhất" đôi ba lần trong đời. Đó là có thể là dấu hiệu cảnh bảo bệnh viêm phổi hoặc là nhiều bệnh lý đường hô hấp khác như viêm phế quản, viêm tiểu phế quản, viêm họng, hen suyễn,...

VẬY bạn có thể làm gì để bảo vệ con yêu khỏi các bệnh lý hay tái phát này và giúp con nhẹ nhàng mà vượt qua khoảng thời gian ốm này?

Hơn 600.000 mẹ đã lựa chọn cốm Bảo Khí Nhi plus. Còn bạn, bạn đã có bí quyết nào cho con yêu? Cùng chia sẻ với những bà mẹ bỉm sữa như bạn thông qua bình luận dưới bài viết này nhé!

Gửi câu hỏi hoặc đặt hàng tại đây

Tư vấn trực tuyến

Kinh nghiệm của mẹ