Nguyên nhân hen phế quản "luôn rình rập" bên trẻ, Biết ngay để phòng ngừa

 Dược sĩ Khánh Linh
 PGS.TS Đinh Ngọc Sỹ
Hen phế quản là một trong những bệnh lý mạn tính về đường hô hấp rất nguy hiểm cho trẻ nhỏ. Biết được nguyên nhân gây bệnh hen phế quản (hen suyễn) ở trẻ sẽ góp phần giúp cha mẹ kiểm soát tốt hơn căn bệnh này cho con.

1. Nguyên nhân gây hen phế quản ở trẻ

Hen phế quản hay còn gọi là hen suyễn là bệnh viêm mãn tính của phế quản với biểu hiện là phản ứng tắc nghẽn phế quản gây hẹp đường thở có hồi phục, gây ra các triệu chứng bệnh hen suyễn như khó thở, thở khò khè, ho hen...

nguyên nhân hen phế quản hen suyễn ở trẻ

Nguyên nhân gây bệnh hen phế quản ở trẻ

Dựa vào nguyên nhân gây viêm phế quản có thể chia bệnh làm 2 dạng:

1.1. Hen phế quản dị ứng

Nguyên nhân gây ra bệnh hen dị ứng là các dị nguyên từ môi trường bên ngoài kích thích đường hô hấp làm khởi phát cơn hen.

Các dị nguyên này bao gồm phấn hoa, lông động vật, khói bụi ô nhiễm, thời tiết thay đổi,…

Ở trẻ nhỏ thường hay gặp dạng hen dị ứng này do hệ hô hấp của trẻ còn non nớt dễ bị tổn thương và hệ miễn dịch bảo vệ cơ thể trẻ còn chưa hoàn thiện.

yếu tố nguy cơ gây hen suyễn

Các dị nguyên là nguyên nhân quan trọng gây hen dị ứng

1.2. Hen không do dị ứng

Nguyên nhân gây hen suyễn không do dị ứng rất nhiều, có thể kể đến là do vi rút, vi khuẩn hoặc do di truyền từ cha mẹ (ở đây cha mẹ di truyền lại cho con cơ địa dị ứng nên sẽ làm tăng nguy cơ mắc bệnh hen phế quản cho trẻ).

>>> CẢNH BÁO: Có một mối lo lắng ở không ít người, đó là sự Lây Truyền của bệnh hen suyễn.

Thế Nhưng, không phải trường hợp trẻ bị bệnh hen suyễn nào cũng có thể lây lan cho người khác. Điều này thì phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh hẹn suyễn của trẻ.

>>>> Chi tiết hơn, bạn có thể tìm hiểu tại: BỆNH HEN SUYỄN CÓ LÂY KHÔNG?

2. Cơ chế sinh bệnh hen suyễn ở trẻ

Dù là bất kỳ nguyên nhân gây hen phế quản nào nêu trên thì khi hệ hô hấp bị các tác nhân này kích thích cùng với cơ địa dị ứng của trẻ sẽ gây ra phản ứng viêm ở ống phế quản dẫn đến đường thở bị co thắt chít hẹp và gây khó thở và tiếng thở rít ở trẻ.

Có nhiều cơ chế bệnh sinh nhưng viêm đường thở là cơ chế chủ yếu quan trọng nhất trong bệnh sinh của hen phế quản với sự tham gia của các tế bào viêm. Cụ thể là các tế bào viêm sau đây:

  • Tế bào mast: có vai trò chủ yếu trong pha đáp ứng sớm của viêm phế quản.
  • Bạch cầu ái toan: đây là tế bào có vai trò chủ yếu trong pha đáp ứng muộn và giai đoạn viêm mạn tính đường thở.
  • Bạch cầu ưa kiềm và các chất trung gian hóa học khác, trong đó phải kể đến Histamin ( được giải phóng từ các tế bào mast và bạch cầu ưa kiềm ) tác dụng gây co thắt phế quản, tăng tính thấm thành mạch, tăng tiết nhày và cảm ứng sản xuất các trung gian hóa học viêm khác.

Cơ chế gây hen phế quản ở trẻ

Các tế bào viêm có vai trò chủ yếu trong cơ chế bệnh sinh hen phế quản

Ngoài ra còn có các cơ chế bệnh sinh khác như cơ chế thần kinh và cơ chế tăng tính đáp ứng đường thở.

  • Cơ chế thần kinh: các hệ thần kinh chi phối đường thở đó là hệ thần kinh giao cảm ( gây giãn cơ trơn phế quản ) và hệ thần kinh phó giao cảm ( gây co thắt cơ trơn và tăng tiết nhầy ).
  • Cơ chế tăng tính đáp ứng: tăng tính đáp ứng đường thở là hiện tượng đáp ứng quá mức của đường thở đối với các yếu tố dị nguyên gây nên co thắt phế quản, trong đó cơ địa dị ứng và yếu tố di truyền đóng vai trò quan trọng.

3. Cách phòng ngừa hen suyễn cho trẻ

Hen suyễn có xu hướng chạy trong các gia đình khiến các bé có bố hoặc mẹ bị mắc bệnh dị ứng sẽ có nhiều khả năng hơn bị mắc các bệnh này.

May mắn thay là có một vài điều mà bạn có thể làm để ngăn ngừa hoặc ít nhất là trì hoãn cuộc hẹn của hen suyễn với đứa trẻ của bạn. Thậm chí là bạn có thể làm điều đó khi bé vẫn còn đang trong bụng mẹ.

Bởi có sự đồng thuận cho rằng “cửa sổ cơ hội của hen” hiện diện lúc mang thai và lúc mới sinh khi mà các yếu tố môi trường có thể ảnh hưởng tới sự phát triển hen và nó tập trung vào dinh dưỡng, vi khuẩn, dị nguyên, chất ô nhiễm cùng các yếu tố tâm lý xã hội.

3.1. Ngăn ngừa dị ứng thực phẩm

Khi ai đó trong gia đình nhỏ của bạn có tình trạng dị ứng thực phẩm, nhất là khi chúng đã biểu hiện thành các triệu chứng dị ứng của viêm da cơ địa, viêm mũi dị ứng hoặc hen phế quản ở trẻ em thì đứa trẻ sơ sinh của bạn cũng có nguy cơ bị dị ứng với thực phẩm này.

Và như thế nhiều bạn cố gắng loại bỏ chúng khỏi chế độ ăn uống của mình khi bạn mang thai và cả lúc cho con bú.

Tuy nhiên, hầu hết các thông tin gần đây cho thấy không có lợi ích đáng kể phòng ngừa dị ứng cho em bé của bạn với sự hạn chế này.

Tránh các thực phẩm dị ứng giúp phòng ngừa hen suyễn

Ngăn ngừa dị ứng thực phẩm để giúp trẻ phòng bệnh hen phế quản

Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng lý tưởng nuôi dưỡng trẻ, hiếm khi nó kích hoạt phản ứng dị ứng, dễ tiêu hóa và giúp tăng cường hệ thống miễn dịch của trẻ sơ sinh.

Đặc biệt nhiều báo cáo đã cho thấy tác dụng làm giảm sự khò khè lúc mới sinh cho trẻ của sữa mẹ. Do đó, cho bé bú sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu sẽ giúp ngăn ngừa hen phế quản ở trẻ sơ sinh.

3.2. Bổ sung đầy đủ vitamin D khi mang bầu

Theo một nghiên cứu trẻ em được sinh ra bởi những bà mẹ nhận đầy đủ vitamin D sẽ có nguy cơ mắc các bệnh khò khè thấp hơn.

cách phòng bệnh hen suyễn cho trẻ

Mẹ bầu bổ sung đầy đủ vitamin D giúp trẻ ngăn ngừa bệnh hen suyễn

Một nghiên cứu khác lại gợi ý việc cung cấp không đầy đủ các vitamin A, C, D, E, kẽm, chế độ ăn nghèo nàn rau và trái cây thường liên quan tới sự phát triển hen ở trẻ.

Thế nên, chú ý đến bổ sung vitamin D các bạn nhé, nhất là khi đứa trẻ của bạn có nguy cơ cao hơn bị hen phế quản.

3.3. Loại bỏ khói thuốc lá

Thật sự thì khói thuốc lá thì chưa bao giờ là điều gì đó tốt lành cho sức khỏe cả.

Thế nên dù có bỏ qua sự liên quan với nguyên nhân gây hen suyễn thì bạn vẫn là nên tránh để bé hút thuốc lá thụ động, nhất là lúc trước sinh cho đến khi trẻ dưới 2 tuổi. 

Loại bỏ khói thuốc lá khỏi khỏi cuộc sống của bạn cũng có nghĩa là bạn đã giúp trẻ lấy đi 21-85% nguy cơ mắc bệnh hen mà thuốc lá có thể mang đến cho trẻ đấy.

3.4. Hạn chế tiếp xúc với mạt bụi

Nguyên nhân gây bệnh hen suyễn có liên quan tới dị ứng. Và ở Việt Nam, mạt bụi nhà là tác nhân gây dị ứng nhiều nhất.

Giữ nhà cửa sạch sẽ giúp phòng bệnh hen suyễn cho trẻ

Giữ nhà cửa sạch sẽ giúp phòng bệnh hen suyễn cho trẻ 

Sẽ rất khó để loại bỏ hoàn toàn mạt bụi khỏi căn nhà của bạn, nhưng bạn có thể hạn chế sự phát triển của chúng bằng cách tạo một không gian sống thật sạch sẽ, thoáng mát, khô ráo và ngăn nắp.

3.5. Giúp trẻ có một tâm lý khỏe mạnh

Một tâm lý vui tươi với năng lượng sống tích cực sẽ giúp trẻ hạn chế được sự đeo bám của bệnh hen phế quản.

Theo nghiên cứu đánh giá sự liên quan giữa tình trạng căng thẳng của trẻ trong suốt những năm tháng đầu đời của trên 13.907 trẻ em dưới 7 tuổi đã cho thấy bằng chứng rõ nét rằng sự căng thẳng này đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển hen của trẻ.

Giúp trẻ có một tâm lý vui vẻ sẽ giúp phòng bệnh hen suyễn

Giúp trẻ có một tâm lý vui vẻ sẽ giúp phòng bệnh hen suyễn

Vì vậy, cùng trẻ tạo một cuộc sống luôn vui vẻ, nhẹ nhàng, có thể bé sẽ không ăn được nhiều, học hành không giỏi giang như những đứa trẻ khác nhưng đừng cố đặt quá nhiều áp lực cho con bạn, dù là gì thì trẻ cũng cần được “phát triển dựa trên chính bản thân mình và đứa trẻ của bạn là độc nhất vô nhị” mà.

Và như thế, cũng ngay từ những ngày bé còn trong bụng mẹ cũng vậy, giữ cho bạn một tâm thế tốt, lạc quan cũng chính là cách bạn có thể bảo vệ con một cách tốt hơn khỏi hen suyễn đấy.

3.6. Luôn sử dụng thuốc đúng cách

Mặc dù không phải tất cả các nghiên cứu đều cho thấy mối liên quan của việc sử dụng kháng sinh ở bà bầu, ở trẻ em và sự phát triển của bệnh hen sau này.

Nhưng "Chẳng phải một sự cẩn trọng bao giờ cũng là sự cần thiết".

Nếu bạn đang mang bầu và bạn thường xuyên sử dụng thuốc giảm đau, hạ sốt paracetamol thường xuyên thì sẽ cao hơn khả năng hen phát triển ở đứa trẻ của bạn.

Điều này cũng tương tự khi bạn sử dụng kháng sinh trong suốt ba tháng đầu thai kỳ, nguy cơ cơn hen nặng ở trẻ sẽ tăng cao hơn và nếu bạn sử dụng kháng sinh trong suốt thời kỳ mang thai, trẻ sẽ tăng nguy cơ nhập viện vì hen, phải dùng corticoid dạng hít.

Sử dụng thuốc đúng cách giúp phòng bệnh hen suyễn

3.7. Tăng cường miễn dịch đường hô hấp của trẻ

Các tác nhân gây bệnh vẫn Không - Ngừng - Phát - Triển - Và - Biến - Đổi để luồn lách qua mọi Lỗ - Hổng - Trong - Điều - Trị.

Thế nên, một cách Bảo Vệ Trẻ Tốt Nhất khỏi căn bệnh hen suyễn cũng như các bệnh lý đường hô hấp khác như viêm phổi, viêm phế quản, viêm tiểu phế quản, viêm họng,...đó là TĂNG CƯỜNG SỨC ĐỀ KHÁNG CHO TRẺ.

Với một hệ miễn dịch khỏe mạnh, đứa trẻ của bạn sẽ chống đỡ lại các tác nhân gây bệnh một cách tốt hơn. 

Hơn 600.000 bà mẹ đã tin dùng BẢO KHÍ NHI PLUS để làm "Vệ - Sĩ - Cho - Đường - Hô - Hấp - Của - Trẻ". Còn bạn, bạn đã có bí quyết nào cho con yêu? Cùng chia sẻ với các bà mẹ khác thông qua bình luận dưới bài viết này nhé, có lẽ sẽ rất nhiều mẹ đang cần một biện pháp hữu hiệu để chống lại các nguyên nhân gây hen phế quản ở trẻ em đấy!

Gửi câu hỏi hoặc đặt hàng tại đây

Tư vấn trực tuyến